Religie

Schriftuitleg van zondag 18 september 2022.

Inleiding: 

Elke zondag zal ik proberen de schriftlezingen uit de Rooms Katholieke Kerk van die dag uit te leggen op de wijze waarop ik ze begrepen heb. Dit is niet bedoeld als preek, of zoals het tegenwoordig genoemd wordt een homilie, maar enkel als uitleg. Van geen enkele Kerk heb ik toestemming gekregen om te preken, daarom mag mijn Schriftuitlegging ook geen preek genoemd worden. Maar toch meen ik de vrijheid te hebben om mijn begrijpen van de schrifttekst wereldkundig te maken. Natuurlijk hoeft u het niet eens te zijn met mijn uitleg. Elk mens is uniek. Zoals het licht de verschillende vormen ook verschillend terugkaatst, zo begrijpt elk mens de Schrift op een andere wijze, heeft een ander bevattingsvermogen. U begrijpt de Schrift misschien wel beter, of minder goed dan ik. Wat ik opschrijf is mijn eigen begrijpen. U mag er uw voordeel mee doen, of u eraan ergeren (liever niet, is slecht voor uw hart), of een totaal verschillende mening hebben. Begrijp mijn schrijven zoals het u behaagt. 

Schriftteksten: 


Eerste lezing Amos 8, 4-7

Hoort toe, gij die de armen verdrukt en de misdeelden in het land verdelgt, gij die redeneert: wanneer is de nieuwe maan voorbij? Dan kunnen wij ons koren verkopen! En wanneer de sabbat? Dan kunnen we ons graan uitstallen. Dan verkleinen wij de korenmaat, dan verhogen wij de prijs en bedriegen wij met een vervalste weegschaal. Dan kopen wij de kleine man voor geld, de arme voor een paar schoenen, en verhandelen wij zelfs de afval van ons koren. De Heer heeft gezworen bij de heerlijkheid van Jacob: Geen van hun daden zal Ik ooit vergeten!


Tweede lezing 1 Timotheüs 2 1-8

Dierbare, vóór alles vraag ik u gebeden, smekingen, voorbeden en dankzeggingen te verrichten voor alle mensen, voor koningen en alle hooggeplaatsten, opdat wij ongestoord en rustig een in alle opzichten godvruchtig en waardig leven kunnen leiden. Dit is goed en welgevallig in het oog van God, onze heiland die wil dat alle mensen gered worden en tot de kennis van de waarheid komen. Want God is één, één is ook de middelaar tussen God en de mensen, de mens Christus Jezus die zichzelf gegeven heeft als losprijs voor allen: op de vastgestelde tijd legde Hij zijn getuigenis af. En ik ben hiervan aangesteld als heraut en apostel - ik spreek de waarheid, ik lieg niet - om de volken te onderrichten in het ware geloof. Ik wil dus dat op elke plaats waar de gemeente samenkomt om te bidden de mannen hun handen opheffen in een geest van godsvrucht, die haat en ruzie uitsluit. 


Evangelielezing Lucas 16, 1-13 (of: 10-13)

In die tijd sprak Jezus tot zijn leerlingen: (‘Er was eens een rijk man. Hij had een rentmeester die bij hem werd aangeklaagd, omdat hij zijn bezit verkwistte. Hij riep hem dus en vroeg: Wat hoor ik daar van u? Geef rekenschap van uw beheer, want gij kunt niet langer rentmeester blijven. Toen redeneerde de rentmeester bij zichzelf: Wat zal ik doen nu mijn heer mij het rentmeesterschap afneemt? Spitten kan ik niet, en bedelen: daarvoor schaam ik mij. Ik weet al wat ik ga doen, opdat ik na mijn ontslag als rentmeester onderdak vind. Hij ontbood de schuldenaars van zijn heer, één voor één, en zei tot de eerste: Hoeveel zijt gij aan mijn meester schuldig? Deze antwoordde: Honderd vaten olie. Maar hij zei: Hier hebt ge uw schuldbekentenis; ga gauw zitten en schrijf: vijftig. Daarop vroeg hij nog aan een tweede: En hoeveel zijt gij schuldig? Deze antwoordde: Honderd maten tarwe. Hij zei hem: Hier hebt ge uw schuldbekentenis; schrijf: tachtig. De heer prees het in de onrechtvaardige rentmeester dat hij met overleg had gehandeld, want de kinderen van deze wereld handelen onderling met meer overleg dan de kinderen van het licht. Zo zeg Ik u ook: Maakt vrienden door middel van de onrechtvaardige mammon, opdat zij - wanneer die u komt te ontvallen - u in de eeuwige tenten opnemen.) Wie betrouwbaar is in het kleinste is ook betrouwbaar in het grote; en wie onrechtvaardig is in het kleinste is ook onrechtvaardig in het grote. Zijt ge dus niet betrouwbaar geweest met betrekking tot de onrechtvaardige mammon, wie zal u dan het waarachtige goed toevertrouwen? Als ge niet betrouwbaar zijt geweest in het beheren van andermans goed, wie zal u dan geven wat gij het uwe kunt noemen? Geen knecht kan twee heren dienen, want hij zal dan de een haten en de ander liefhebben, ofwel de een aanhangen en de ander verachten. Gij kunt niet God dienen en de mammon’. 

Uitleg: 

Het thema van deze zondag is: ‘Geld gebruiken, God dienen’. Het beschikbare, overtollige geld gebruiken om de naasten te helpen en daarmee God te dienen, is het goede doen. Want zie, God heeft alle mensen geschapen om Zijn kinderen te worden. En daartoe heeft God ons op Aarde geplaatst om ons op de proef te stellen, of een ieder van ons wel waard is om een kind van God te worden. Wij leven dus een proefleven op Aarde, maar als een potentieel kind van God hoort daar een absoluut vrije wil bij. Want zonder vrije wil zijn wij geen mensen, maar dieren. Ons lichaam, die een schijnleven heeft vanuit onze ziel – want als het lichaam zelf leefde, dan kon het niet sterven – heeft de eindvorm van al het leven, maar is wel lichamelijk geschapen als een zoogdier. Mensen die van God zijn afgedwaald, gedragen zich ook als dieren en volgen de instincten van hun eigen zelfzucht, ja weigeren zelfs om God te erkennen als hun Schepper en willen Zijn kindschap niet. Deze mensen zijn te beklagen, omdat zij de grote roeping van God – Zijn kind worden uit vrije wil – niet willen. Maar dat is hun eigen keuze. Wat zij niet begrijpen is dat, hoe overvloedig hun aardse bezit ook is en welke rol zij in het leven spelen, zij uiteindelijk met lege handen in het hiernamaals aankomen. God heeft de aardse goederen heel ongelijk verdeeld, opdat wij mensen elkaar wederzijds in liefde kunnen helpen. Arme mensen zullen wij altijd om ons heen hebben en natuurlijk ook rijkere en rijke mensen. Alle mensen zijn geroepen om een kind van God te worden en te zijn. De Weg daar naartoe is de Weg van de liefde en de waarheid. Voor God kunnen wij mensen helemaal niets doen, daarom heeft God, om ons te oefenen in de liefde, ervoor gezorgd dat onze medemensen, onze naasten, vaak wel onze liefdesdaden kunnen gebruiken, ja daar zelfs zeer om verlegen kunnen zitten. Liefde kan elk mens geven, ja zelfs pasgeboren kinderen, die geheel afhankelijk zijn van hun ouders, kunnen hen liefde geven. Liefde is de basis van al het leven. Maar, als een naaste in nood is, dan is liefde alleen genoeg als er ook hulp is in daden. Wie te weinig heeft om van te leven, die kan door mensen, die genoeg hebben, geholpen worden om uit hun diepe armoede te komen. Onze regering is zo kwaadaardig geworden, dat zij regels hebben opgesteld om deze hulp te voorkomen, maar deze onmenselijke wetten kunnen, zolang er contant geld is, nog altijd worden omzeild. Daarom zijn er plannen om het contante geld volledig af te schaffen, opdat de hel controle en macht heeft over alle mensen; dan kan alleen God nog helpen. Maar tot die tijd kunnen wij God alleen dienen door mensen in nood, onbaatzuchtig dus uit liefde, uit hun nood te helpen, voor zover wij kunnen. Natuurlijk is het niet de bedoeling dat de gever zelf armlastig wordt; daarom staat in het Oude Testament de regel van tien procent. Wie te arm is om tien procent te missen kan natuurlijk zuiniger zijn, wie echter veel meer kan missen dan tien procent, die doet er goed aan om niet bij dit percentage te stoppen, maar naar de noden van zijn naasten te kijken. Waar zijn staat moet u ook haar lezen, lees dit naar uw eigen geslacht. Gebruik daarom altijd de gulden middenweg; wees niet te vrekkig voor uw naasten, maar zorg zelf wel voor uzelf en de uwen, zodat uw thuisfront ook niets tekort komt. God vraagt niet het uiterste van ons mensen, maar wel dat wij uit liefde helpen. Onze overvloed met andere mensen in nood delen. De intentie is belangrijker daarbij, dan de werkelijk geboden hulp. Ik bedoel daarmee dat de intentie van liefdevol helpen, maar het niet kunnen, of slechts gedeeltelijk kunnen, voor God meer waarde heeft, dan dat iemand, die ruim voldoende heft, gesmeekt moet worden, alvorens hij iets van zijn overvloed wil afstaan. Of dat hij alleen wat wil afstaan, als er een eervolle tegenprestatie tegenover staat, bij voorbeeld een overvloedige roem voor zijn gulheid. Het moet niet gedaan worden vanwege de roem en de eer, maar om andere mensen, die het nodig hebben te helpen; met een afgedwongen openbare dankzegging heeft de gever zijn beloning al te pakken. Maar God, die in het verborgene ziet, die beloont diegene die in het verborgene geeft en niet uit is op bedankjes of een eervolle vermelding. Dat God iemands goedheid kent, is ruim voldoende en dan wordt, zelfs een uit liefde gegeven glas water aan iemand die dorst heeft door God beloont. Maar laat de linkerhand zelfs niet weten wat de rechterhand doet; dus kom nooit naar voren om een ander te vertellen wat voor goeds u allemaal doet. Maar doe wel goed, want daarmee helpt u niet alleen een ander mens, een naaste, maar ook uzelf omdat God alles weet en beloont. Het goede met een goed leven in het hiernamaals, het eeuwige leven; het kwaadaardige waar u als kwaadaardig mens zelf graag naar toe gaat, namelijk de hel. Want soort zoekt soort, hier op Aarde, maar ook in het hiernamaals. Mensen die hun best doen om een kind van God te worden, die verlangen naar de hemel en hemelse naasten. Mensen die graag op Satan willen lijken, die verlangen naar hun soortgenoten – andere duivels – in de hel. Want zij hebben op Aarde de armen verdrukt en de misdeelden verdelgd. Zij waren slim op de wijze waarop zij hun aardse bezit, macht en status, verhoogde. Maar helaas, bij hun lichamelijke dood, lieten zij alles wat aards is achter en de enige rijkdom, die mee genomen kan worden naar het hiernamaals, de liefde, bezaten zij niet. Bidden tot God deden zij niet aan en de waarheid hebben zij nooit gekend; maar zij geloofden wel in de leugens, die hen naar de hel voerden. Maar God is één, in drie Personen, en Gods Leer is duidelijk. God is Liefde en alleen de liefde voert ons naar God en naar Zijn kindschap. Kijk, op zekere manier zijn wij allemaal onrechtvaardige rentmeesters, ieder gesteld over de belangen van ons eigen leven, omdat wij allen zondaren zijn. Misschien dat Maria, de moeder van Jezus Christus die, omdat Jezus Christus God is, terecht moeder van God genoemd wordt de uitzondering is; want zij was onbevlekt, dus zonder erfzonde geboren. Maar wij gewone mensen zijn allen zondaren. Maar er zijn op Aarde kinderen van de wereld en kinderen van het licht. De kinderen van de wereld hebben enkel belangstelling in aardse zaken en aardse rijkdom en gaan voorbij aan het voornaamste; de toekomst van hun ziel in het eeuwige leven. De kinderen van het licht geloven in God door hun gedrag en daden. Zij vinden het aardse alleen noodzakelijk voor hun dagelijkse bestaan, maar aardse rijkdom en macht is niet hun prioriteit en hun liefde hangt er niet aan; zij doen liever die dingen, die uit de liefde voor God en de naasten voortvloeit. Daarom ook handelen zij met minder overleg voor hun aardse zaken, dan de kinderen van de wereld, voor wie het aardse alles is waar zij in geloven. Daar staat tegenover dat de kinderen van het licht waarheidszoekers zijn, die God en Zijn Geboden, Zijn Leer actief willen onderhouden, dus doen. God is absoluut betrouwbaar en daarom zijn de waarheidszoekers, die zichzelf altijd aan de waarheid vastklampen, ook betrouwbaar. In her kleine, dus ook in het grote. Maar pas op! Ook mensen die oorspronkelijk de waarheid zochten en vonden, kunnen in de loop van hun leven hun heil in aardse zaken proberen te vinden. En dan gaat het helemaal mis! Want niemand kan zowel God dienen als in zelfzucht zijn aardse belangen behartigen. God en de mammon – alles wat niet van God komt – zijn tegenstrijdige belangen. Niemand kan beiden in zichzelf verzoenen of beheren. Het is een radicale keuze, of voor God of voor de mammon, dus voor de wereldse belangen en genoegens. Beiden kan niet en nooit! Wie voor God kiest, die zal zeker in een hemel komen. Wellicht ook in de woning van onze Vader, God in Jezus Christus, het hemelse Jeruzalem. Laten wij daarom vanaf heden leven als daadwerkelijke christenen en ervoor bidden dat wij elkaar daar allemaal mogen tegenkomen. 

Amen. 

Cor Huizer.









© Cor Huizer 2022
Ontwerp en hosting Maartens automatisering